Koty rządzą Cyprem od tysięcy lat. Dziś wyspa nie potrafi sobie z nimi poradzić
Z tego tekstu dowiesz się:
-
Na Cyprze liczba kotów dorównuje liczbie mieszkańców – około miliona.
-
Rządowy program sterylizacji jest zbyt mały, by powstrzymać wzrost populacji.
-
Minister środowiska zwiększyła budżet programu z 100 tys. do 300 tys. euro rocznie.
-
Aktywiści i weterynarze uważają, że potrzebna jest współpraca i lepsza organizacja.
-
Eksperci proponują darmowe sterylizacje i fundusz wspierany przez prywatne firmy.
-
Według naukowców koty są częścią cypryjskiej historii od 9,5 tys. lat i uznane za odrębną rasę.
Historia cypryjskich kotów jest bardzo długa. Naukowcy pod przewodnictwem J.-D. Vigne'a zauważyli w badaniu z 2004 roku, że odnalezione w grobie sprzed 9,5 tys. lat szczątki kota nubijskiego to najstarszy dowód na udomowienie kotów. Ten gatunek nie występuje na wyspie dziko, co oznacza, że jej dawni mieszkańcy sprowadzili je ze sobą. Według bizantyjskiej legendy obecność kotów na wyspie św. Helena, matka cesarza Konstantyna. W 4 wieku n.e. miała wysłać na Cypr setki kotów z Palestyny lub Egiptu, by pomogły w walce z plagą węży w jednym z klasztorów. Ten klasztor, św. Mikołaja od Kotów, istnieje do dzisiaj.
Cypryjczycy kochają koty
Koty znalazły na Cyprze idealne środowisko. Nie miały tam zbyt wielu drapieżników, które na nie polują, a za to miały dużo zwierząt, które same mogą zjadać. Fakt, że Cypr jest wyspą, sprawił, że tamtejsza populacja kotów mnożyła się w izolacji od innych populacji. Sprawiło to, że cypryjskie koty wykazują wiele charakterystycznych cech. Jak informuje Światowy Kongres Kotów (WCC), są zwykle większe i silniejsze niż koty domowe z innych regionów, co ułatwia im polowanie na większe ofiary, a ich grube futra są dobrze dostosowane do lokalnych warunków atmosferycznych. Powszechnie nazywa się je Kotami Cypryjskimi. Światowa Federacja Kotów uznaje je za osobną rasę kotów.
Cypryjskim kotom pomaga też fakt, że Cypryjczycy je kochają, Jak informuje agencja AP, podajniki karmy czy budki, w których mogą schronić się przed deszczem, są zwykłym widokiem w miastach i w pobliżu szlaków turystycznych, a wielu mieszkańców wyspy czy restauratorów regularnie je dokarmia. Jak zauważa AP, poniekąd robią to także w swoim interesie. Jak twierdzi Światowa Organizacja Handlu, turystyka jest bardzo ważnym elementem cypryjskiej gospodarki, a stada tamtejszych kotów są niezwykle popularną atrakcją turystyczną.
Jest już ich zbyt dużo
W ostatnich latach populacja kotów na Cyprze wzrosła jednak za bardzo. Według oficjalnych danych rządowych mieszka ich tam już ok. miliona – co oznacza, że jeden kot przypada na jednego Cypryjczyka. Aktywiści zajmujący się ochroną zwierząt twierdzą jednak, że te dane są zbyt zaniżone, a faktyczna liczba cypryjskich kotów jest większa o kilkaset tysięcy. Ostrzegają, że jej dalszy niekontrolowany rozrost może zaszkodzić innym gatunkom zwierząt, a nawet samym kotom, które np. coraz częściej wpadają pod samochody.
Pod koniec września parlamentarna komisja środowiska dowiedziała się, że obecny program ich sterylizacji to za mało, żeby powstrzymać jej dalszy wzrost. Komisarz środowiska Antonia Theodosiou powiedziała agencji AP, że to dobry program, ale musi zostać rozszerzony. Wyjaśniła, że obecnie ma ok. 100 tys. euro rocznego budżetu, co starcza na wysterylizowanie ok. 2 tys. kotów. Rząd Cypru przekazuje te pieniądze władzom lokalnym, a one płacą nimi prywatnym klinikom weterynaryjnym.
Sterylizacji jest zbyt mało
Władze Cypru przyznają, że ten program jest nieefektywny. Państwowe Służby Weterynaryjne przyznały, że możliwości tego programu są mniejsze od bieżących potrzeb. Poprosiły wcześniej samorządy o złożenie raportów o populacjach kotów w ich jurysdykcjach. Ma to pomóc w lepszym podziale mocno ograniczonych środków.
4 października – w Światowy Dzień Zwierząt – minister środowiska Maria Panayiotou ogłosila, że rząd podniesie budżet tego programu do 300 tysięcy euro rocznie. Powszechnie uznano, że to krok we właściwym kierunku. Jednakże przewodniczący Komisji Środowiska Charalambos Theopemptou ostrzegł, że to nie wystarczy. Musi być plan. Nie możemy kontynuować sterylizacji bez planu.
Podobnego zdania jest Elias Demetriou, który prowadzi prywatne sanktuarium Przyjaciele Kotów z Larnaci. Uważa, że potrojenie budżetu na sterylizację nie da pożądanych efektów, jeśli rząd nie rozszerzy współpracy z aktywistami, którzy mają niezbędne know-how. Eleni Loizidou, przewodnicząca opiekującej się kotami z Nikozji organizacji Koci Alarm, zauważyła, że jej wolontariusze w ostatnim czasie wysterylizowali blisko 400 kotów z centrum miasta, ale to kropla w morzu potrzeb. Dodała, że największym problemem jest wyłapywanie tych kotów.
Jest nadzieja na poprawę sytuacji
Prezydent Stowarzyszenia Weterynaryjnego Demetris Epaminondas o obecny problem obwinia niekontrolowane rozmnażanie się kotów, zwłaszcza w miastach, oraz to, że dzięki dokarmianiu przez Cypryjczyków coraz więcej kociąt dożywa wieku rozrodczego. Jego zdaniem sytuacja nie jest jednak beznadziejna, a populację kotów można ograniczyć do rozsądnego poziomu w ciągu zaledwie czterech lat. Uważa, że rząd powinien stworzyć zunifikowany program sterylizacji, w którym główną rolę odegrają prywatne kliniki weterynaryjne. Uważa także, że powinien zaoferować darmowe sterylizacje kotów domowych i maksymalnie uprościć związaną z tym biurokrację. Ludzie będą bardziej zmotywowani, by sterylizować koty, gdy będzie to łatwiejsze – powiedział.
Ekspert dodał, że rząd Cypru może uniknąć pełnego kosztu tego programu. Jego zdaniem powinien stworzyć specjalny fundusz, do którego pieniądze będą wpłacali miłośnicy kotów i cypryjskie firmy. Dodał, że obecne potrojenie budżetu może być dla nich zachętą do dokonywania wpłat. Jak informuje AP< obecnie koszt wysterylizowania jednego bezdomnego kota to 55 euro, ale wzrasta do 120 euro w wypadku kotów domowych, bo otrzymują bardziej wyspecjalizowaną opiekę weterynaryjną. Theodosiou poinformowała, że jej pracownicy już teraz tworzą długoterminową strategię, w której rząd będzie walczył z nadmierną populacją kotów wspólnie z aktywistami i wolontariuszami. Jej głównym zadaniem będzie precyzyjne obliczenie populacji cypryjskich kotów, co będzie wstępem do masowej sterylizacji, zalegalizuje także prywatne sanktuaria dla kotów.
źr. wPolsce24 za AP
