Świat

Dlaczego USA zaatakowały Wenezuelę? Wyjaśniamy

opublikowano:
mid-epa12622285
Trump groził jej atakiem już podczas pierwszej kadencji (fot. PAP/EPA/MIGUEL GUTIERREZ)
Dziś prezydent Donald Trump rozpoczął interwencję zbrojną w Wenezueli. Ten konflikt nie powinien być zaskoczeniem – stosunki między oboma państwami były napięte od bardzo dawna, a Trump groził reżymowi Maduro atakiem już podczas swojej pierwszej kadencji.

Z tego tekstu dowiesz się: 

  • USA rozpoczęły interwencję zbrojną w Wenezueli – decyzja prezydenta Donalda Trumpa jest kulminacją wieloletnich napięć między Waszyngtonem a reżimem Nicolasa Maduro.

  • Relacje USA–Wenezuela przez dekady były dobre, a oba państwa ściśle współpracowały gospodarczo, zwłaszcza w sektorze naftowym.

  • Pogorszenie stosunków nastąpiło po dojściu do władzy Hugo Cháveza, który oskarżał USA o ingerencję i stopniowo zbliżał kraj do Iranu, Kuby i Rosji.

  • Kolejne administracje USA nakładały sankcje, oskarżając Caracas o łamanie praw człowieka, fałszowanie wyborów oraz współpracę z kartelami narkotykowymi.

  • Trump otwarcie dążył do zmiany reżimu w Wenezueli, uznając Nicolasa Maduro za przywódcę Kartelu Słońc i zwiększając nagrodę za informacje prowadzące do jego aresztowania.

  • Bezpośrednie działania militarne i operacje CIA – ataki dronów, zatapianie łodzi przemytników oraz zatrzymywanie tankowców – znacząco eskalowały konflikt.

  • Istotnym tłem konfliktu są związki Wenezueli z Rosją i Chinami, w tym obecność rosyjskich bombowców zdolnych do przenoszenia broni atomowej.

  • Obawy USA przed powtórką kryzysu kubańskiego oraz rosnące wpływy Kremla w regionie mogły przesądzić o decyzji o inwazji.

Stosunki między Wenezuelą i USA niegdyś były bardzo poprawne. Gdy Ameryka Łacińska walczyła o niepodległość z Hiszpanią, USA oficjalnie zachowały neutralność, ale pomagały jej na inne sposoby. Kiedy Gran Colombia – państwo, w którego skład wchodziła dzisiejsza Wenezuela – ogłosiła niepodległość, USA uznały ją jako drugie państwo na świecie.

Popsuli je socjaliści 

Te stosunki zaczęły się psuć w XXI wieku, kiedy do władzy doszedł socjalista Hugo Chavez. W 2002 roku stracił władzę na skutek zamachu stanu. Gdy ją odzyskał, zaczął oskarżać o pomoc w jego organizacji CIA. Dziś wiadomo, że Amerykanie nie mieli z tym nic wspólnego, a nawet ostrzegli jego rząd przed planami spiskowców, a sam Chavez częściowo wycofał się z tych oskarżeń, ale ten incydent nadał ton dalszym stosunkom. W 2005 roku prezydent George W. Bush ogłosił, że Wenezuela nie spełnia swoich obowiązków w walce z międzynarodowym przemytem narkotyków. Nie nałożył jednak na nią sankcji, a handel między oboma państwami kwitł. Tylko w 2006 roku wzrósł o 36%, a kupowanie przez USA wenezuelskiej ropy sprawiło, że stała się jednym z najbogatszych państw regionu.

Stosunki nieco się poprawiły w czasach Obamy, ale nadal były napięte – głównie przez bliskie stosunki Caracas z Iranem i Kubą. Doszło nawet do tego, że Wenezuela, jako jedno z niewielu państw, potępiło wyeliminowanie przez amerykańskich komandosów Osamy bin Ladena. Gdy Chaveza zastąpił Nicolas Maduro, niewiele się zmieniło. Gdy rząd Wenezueli brutalnie stłumił protesty w 2014 roku, Obama ogłosił Wenezuelę zagrożeniem dla amerykańskiego bezpieczeństwa narodowego.

Normalizacja się nie udała 

Kiedy w USA do władzy doszedł jednak Trump, wyglądało na to, że Maduro liczy na nowe otwarcie. Wenezuelski oddział koncernu naftowego Citgo, będący pod kontrolą rządu, przekazał nawet w prezencie pół miliona dolarów na jego inaugurację. Szanse na porozumienie skończyły się jednak w 2017 roku, kiedy Najwyższy Trybunał Sprawiedliwości, kontrolowany przez stronników Maduro, przejął uprawnienia kontrolowanego przez opozycję Zgromadzenia Narodowego. Już wtedy Trump nie wykluczał zbrojnej interwencji. Kiedy po sfałszowanych wyborach w 2019 roku USA uznały Juana Guaido za tymczasowego prezydenta, Wenezuela zerwała stosunki dyplomatyczne z USA.

W czasach Bidena Amerykanie podjęli kolejną próbę normalizacji stosunków. Miało to związek z wojną na Ukrainie i chęcią uniezależnienia się przez USA od rosyjskiej ropy. W tym czasie Biden zdjął szereg sankcji z tego kraju, a nawet ułaskawił kilku wenezuelskich handlarzy narkotyków w zamian za zwolnienie tzw. szóstki z Citgo – sześciu członków zarządu tego koncernu, których aresztowano w 2017 roku.

Miał dosyć narkotyków i imigrantów 

Gdy Trump wrócił do władzy, zaczął oskarżać reżym Maduro o celowe wysyłanie do USA nielegalnych imigrantów, w tym groźnych przestępców – zwłaszcza członków słynącego z brutalności gangu Tren de Aragua. Otwarcie oskarżał go także o bycie szefem Kartelu Słońc, który jego administracja uznała za organizację terrorystyczną. W sierpniu USA zwiększyły nagrodę, z 25 do 50 milionów dolarów, za informacje mogące doprowadzić do jego aresztowania. 
Napięcia znacząco urosły, kiedy amerykańskie siły zbrojne zaczęły zatapiać łodzie wenezuelskich przemytników narkotyków na wodach międzynarodowych. Reżym w Caracas twierdził, że była to zbrodnia wojenna. Pod koniec zeszłego roku Amerykanie zaczęli też zatrzymywać tankowce transportujące objętą sankcjami wenezuelską ropę.

Caracas twierdziło, że Trump chce dokonać zmiany reżymu – a prezydent USA tego nie negował. Twierdził, że prawdopodobieństwo wojny jest niskie, ale Maduro musi odejść. Pozwolił też CIA na operacje wewnątrz tego kraju. Kilka dni temu amerykańskie media ujawniły, że CIA dokonała ataku dronem na jeden z wenezuelskich portów – jego celem był skład narkotyków gangu Tren de Aragua. W ramach operacji Southern Spear Amerykanie zaczęli też wzmacniać swoje siły w rejonie Karaibów, chociaż początkowo większość ekspertów uznała to za zwykłą demonstrację siły.

Jednym z powodów inwazji, o którym mało się mówi, jest też fakt, że reżym w Caracas ma bardzo bliskie związki z Kremlem, a także z Chinami. W grudniu 2018 roku Rosjanie wysłali nawet do tego kraju z wizytą kurtuazyjną dwa bombowce Tu-160. Te samoloty mogą przenosić bomby atomowe, co w amerykańskim rządzie zapewne obudziło skojarzenia z kryzysem kubańskim, który niemal spowodował trzecią wojnę światową. Być może właśnie wtedy reżym Maduro przypieczętował swój los.

źr. wPolsce24 

Świat

Koniec ruchu na granicy! Estonia reaguje na dywersję rosyjskich służb

opublikowano:
916623114_1634450448422366_2983160837556687130_n
Stanowczy krok Tallinna. Wszystkie drogowe przejścia z Rosją zostaną zamknięte na pół roku (fot. politseijapiirivalveamet)
Rząd w Tallinnie podjął decyzję o zamknięciu wszystkich drogowych przejść granicznych z Rosją. Restrykcje wejdą w życie 1 grudnia i będą obowiązywać przez co najmniej sześć miesięcy. To bezpośrednia reakcja na próbę podpalenia estońskiej fabryki dronów, za którą – według służb – stoi rosyjski wywiad wojskowy GRU.
Świat

Putin płaci krwią za wojnę! Wstrząsające dane z Rosji

opublikowano:
Dramatyczny bilans wojny Putina
Dramatyczny bilans wojny Putina
W 2025 r. wojna przeciwko Ukrainie była główną przyczyną śmierci mężczyzn w wieku 18–39 lat w niemal wszystkich rosyjskich regionach – wynika z poufnych danych urzędu statystycznego Rosstat, na które powołuje się niezależny portal The Moscow Times.
Świat

Świat docenił polskich policjantów. Bohaterowie z Krakowa nagrodzeni w Dubaju

opublikowano:
Ceremonia Wręczenia Nagrody
Zostali postrzeleni, a mimo to zatrzymali zamachowca. Świat docenił polskich policjantów (fot. X/worldpolicesummit)
Polscy policjanci Jakub Kulik i Artur Morański zostali uhonorowani Medalem Czujności Policyjnej podczas Światowego Szczytu Policyjnego w Dubaju. Wyróżnienie przyznano za ich bohaterską postawę podczas strzelaniny na Rynku Głównym w Krakowie 7 listopada, gdzie mimo ciężkich ran postrzałowych w zaledwie 123 sekundy unieszkodliwili uzbrojonego napastnika.
Świat

Tajne dokumenty Deutsche Banku. Tak Niemcy chronili oligarchów i interesów z Kremlem

opublikowano:
Tajemnicze dokumenty Deutsche Banku na tle siedziby banku i czerwono podświetlonego Kremla. Na pierwszym planie fotografia Władimira Putina otoczona czerwonymi oznaczeniami śledczymi oraz dokumenty symbolizujące powiązania niemieckiego banku z rosyjskimi oligarchami i interesami Kremla.
„Działali poza prawem i porządkiem”. Gigantyczny wyciek z Deutsche Banku ujawnia kulisy współpracy z Gazpromem i Kremlem (fot. db.com/graf. AI)
Ponad 15 milionów poufnych dokumentów przekazanych przez dwóch sygnalistów obnaża systemowe patologie w Deutsche Banku oraz kulisy jego wieloletnich interesów z rosyjskimi oligarchami i państwowymi gigantami. Międzynarodowe śledztwo ponad 200 dziennikarzy pokazuje, że prezes Christian Sewing publicznie obiecywał reformy, a za kulisami naciskał na rozwijanie ryzykownego biznesu w Rosji, lekceważąc wewnętrzne alarmy i ukrywając problemy przed akcjonariuszami.
Świat

Twardy ruch Londynu wobec Izraela. Czarna lista firm i ostre ostrzeżenie szefa MSZ

opublikowano:
Israeli troops take position during a military raid in Nablus, West Bank, 17 November 2026. According to the Wafa news agency, Israeli troops raided the city, searched homes and shops on Jaffa Street and near the courthouse, and fired tear gas canisters on Faisal Street before withdrawing. EPA/ALAA BADARNEH Dostawca: PAP/EPA.
Wielka Brytania nakłada sankcje na izraelskie firmy. W tle rozbudowa osiedli na Zachodnim Brzegu (fot. PAP/EPA)
Wielka Brytania nałożyła sankcje na osiem firm budowlanych i deweloperskich zaangażowanych w rozbudowę osiedli na okupowanym Zachodnim Brzegu oraz na organizację blokującą pomoc humanitarną dla Strefy Gazy. Brytyjski minister spraw zagranicznych Ed Miliband ostrzegł przed realizacją spornego projektu E1, który grozi trwałym podziałem terytoriów palestyńskich.
Świat

Czy to koniec celibatu księży? Zaskakujące słowa papieża

opublikowano:
Papież Leon XIV
(fot. PAP/EPA/DANIEL DAL ZENNARO)
Kwestia bezżeństwa duchownych ponownie wraca do centrum kościelnej debaty. Choć papież Leon XIV tonuje nastroje i ucina spekulacje o rychłych reformach, jego wypowiedź bez wątpienia nie uspokoiła konserwatywnej części wiernych. Dla wielu środowisk przywiązanych do łacińskiego porządku to sygnał, że presja modernizacyjnych nurtów zaczyna przenikać na najwyższe szczeble hierarchii.