Gospodarka

Szokujący raport. Unia musi przegrać walkę o surowce krytyczne?

opublikowano:
Surowce krytyczne a zielona energia – badania środowiskowe przy farmie wiatrowej, ryzyko dla dostaw metali i minerałów niezbędnych UE.
(fot. Freepik)
Europejski Trybunał Obrachunkowy (ETO) w sprawozdaniu specjalnym 04/2026 ostrzega, że Unia Europejska ma poważne problemy z zabezpieczeniem dostaw surowców krytycznych niezbędnych do celów energetycznych i klimatycznych. Dokument wskazuje na zupełny brak efektów dywersyfikacji importu, bariery w produkcji wewnętrznej oraz słaby recykling.

Główne problemy w polityce surowcowej UE

Raport pokazuje wyraźnie, iż zapowiadana od dawna w ramach unijnej polityki, dywersyfikacja importu nie przynosi rezultatów. Większość surowców jak lit, nikiel, kobalt, miedź czy pierwiastki ziem rzadkich pochodzi z nielicznych krajów spoza UE, m.in. Chin, Turcji i Chile.

Europa wprowadza zieloną rewolucję, bazując na surowcach pochodzących spoza Starego Kontynentu, bo bariery regulacyjne i środowiskowe blokują rozwój wydobycia w Unii, co zwiększa zależność od dostaw zewnętrznych.

Jednocześnie recykling pozostaje na niskim poziomie, mimo że jest kluczowy dla obiegu zamkniętego.

Kluczowe wnioski kontrolerów

ETO ocenia, że wiele projektów finansowanych przez UE nie osiągnie celów w terminie z powodu opóźnień i braku koordynacji.

Z raportu wynika wprost, iż polityka oparta na Akcie o Surowcach Krytycznych (CRMA) z 2024 r. nie wystarcza, by zapewnić 26 minerałów potrzebnych do baterii, turbin wiatrowych i paneli słonecznych.

Co najciekawsze, uninijni decydenci mają tego świadomość, ale dalej nie zmieniają swojej polityki, uzależniając gospodarkę od pochodzących spoza UE surowców:

- Według najnowszego sprawozdania Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (04/2026), UE pozostaje silnie zależna od importu surowców krytycznych z Chin, które kontrolują 60% globalnej produkcji i aż 90% przetwarzania tych materiałów. Na przykład Chiny dostarczają 97% europejskiego zapotrzebowania na magnez (kluczowy dla elektrolizerów wodorowych), 98% metali ziem rzadkich, a także dominują w rafinacji litu (z Chile), kobaltu (z DRK) i niklu (z Indonezji). Turcja zapewnia 99% boru, a RPA 71% platyny, co podkreśla niestabilność łańcuchów dostaw mimo Aktu o krytycznych surowcach (CRMA) - czytamy w najnowszym raporcie Komisji Europejskiej. 

Keit Pentus-Rosimannus z ETO podkreśla:

- Bez surowców krytycznych nie będzie transformacji energetycznej, konkurencyjności ani autonomii strategicznej.

Jednocześnie, lista 34 surowców krytycznych obejmuje 26 kluczowych dla OZE i 17 strategicznych, z wysokim ryzykiem podaży. Choć UE dąży do redukcji emisji o 55% do 2030 r. i net-zero do 2050 r. - co wymaga milionów ton tych materiałów - to aktualna polityka Wspólnoty zupełnie nie gwarantuje realizacji tych celów.

Kontrolerzy z ETO podkreśla pilną potrzebę zmian, by uniknąć kryzysu w zielonej transformacji, ale ich hasła brzmią dziś jak głos wołającego na puszczy.

Raport ETO 04/2026

Zależność UE od surowców krytycznych

Chiny kontrolują 60% globalnej produkcji i 90% przetwarzania materiałów krytycznych

CHINY
97%
Magnez
Kluczowy dla elektrolizerów wodorowych
 
CHINY
98%
Metale ziem rzadkich
Niezbędne w elektronice i energetyce
 
TURCJA
99%
Bor
Turcja jako główny dostawca
 
RPA
71%
Platyna
RPA dominuje w dostawach
 

⚙️Chińska dominacja w rafinacji

Lit
z Chile
rafinowany w Chinach
Kobalt
z DRK
rafinowany w Chinach
Nikiel
z Indonezji
rafinowany w Chinach
⚠️
Niestabilność łańcuchów dostaw
Pomimo przyjęcia Aktu o krytycznych surowcach (CRMA), UE pozostaje silnie zależna od importu z krajów trzecich, co naraża europejski przemysł na ryzyko zakłóceń w dostawach.

Źródło: Europejski Trybunał Obrachunkowy 04/2026 • Komisja Europejska

źr. wPolsce24 za eca.europa.eu

Gospodarka

OBI chciało zawłaszczyć... kolor pomarańczowy. Jest decyzja sądu

opublikowano:
Obi przegrał sądową batalię
Obi przegrał sądową batalię (fot. shutterstock)
Federalny Trybunał Sprawiedliwości w Niemczech uciął wieloletnie zapędy sieci OBI. Korporacja próbowała zarezerwować dla siebie zwykłą barwę ze spektrum widzialnego, dławiąc wolną konkurencję. Sąd uznał jednak, że monopol na kolory ma swoje granice.
Gospodarka

Polska legenda wraca na drogi! Tylko czy ta nazwa nie wystraszy podróżnych?

opublikowano:
Tak prezentuje się następca legendarnego Autosana H9 - Bies
Tak prezentuje się następca legendarnego Autosana H9 - Bies (Fot. Autosan/materiały prasowe)
Pół Polski wychowało się na podróżach do szkoły czy pracy kultowym, czerwonobiałym Autosanem H9. Sanocka fabryka po latach ciszy wraca do gry z nowym autobusem międzymiastowym. Projekt nie tylko nawiązuje do legendarnego poprzednika, ale nosi też wyjątkowo intrygującą i mroczną nazwę – „Bies”.
Gospodarka

Najpierw państwo dopłacało do elektryków. Teraz zaczyna je opodatkowywać. Jest jeden problem: dziura w budżecie

opublikowano:
Europejczycy uciekają przed wysokimi cenami benzyny kupując auta elektryczne. Ale fiskus i tak za chwilę ich dopadnie
Europejczycy uciekają przed wysokimi cenami benzyny kupując auta elektryczne. Ale fiskus i tak za chwilę ich dopadnie (Fot. Fratria)
Przez lata kierowcy słyszeli, że przyszłość motoryzacji jest elektryczna. Samochody elektryczne miały ograniczyć emisję CO₂, uniezależnić transport od paliw kopalnych i pomóc w realizacji ambitnych celów klimatycznych. Jest jednak problem, o którym znacznie rzadziej mówi się w czasie promowania elektromobilności: benzyna i olej napędowy są dla państwa bardzo dochodowymi źródłami podatków.
Gospodarka

Miało być eldorado, jest mieszkaniowy dramat. Polska pod rządami Donalda Tuska na szarym końcu Europy

opublikowano:
Mieszkania w Polsce wciąż drogie, podobnie, jak kredyty hipoteczne
Mieszkania w Polsce wciąż drogie, podobnie, jak kredyty hipoteczne (fot. shutterstock)
Gromkie obietnice o „tanim kredycie 0%”, dynamicznym rozwoju i dobrobycie zderzyły się z brutalną rzeczywistością. Najnowszy, bezprecedensowy raport Politechniki Wiedeńskiej (TU Wien) przygotowany w ramach programu ESPON obnaża prawdę o sytuacji bytowej Polaków. Pod rządami koalicji Donalda Tuska Polska stała się krajem o najniższej dostępności mieszkań w całej Europie. Na własne „cztery kąty” przeciętny Polak musi tyrać dekadami, a marzenia młodych rodzin o dachu nad głową bezpowrotnie topnieją.
Gospodarka

Klimatyczny obłęd czy nowy gigantyczny biznes? Dania zaczyna wtłaczać CO₂ pod dno Morza Północnego. Czy grozi nam gigantyczna katastrofa?

opublikowano:
Gazociąg do wtłaczania i wytłaczania gazu
Gaz wtłaczany pod morze (fot. shutterstock)
Brukselska machina klimatyczna wchodzi w kolejny etap. W porcie Esbjerg, w obecności duńskiego monarchy i unijnych oficjeli, uroczyście zainaugurowano komercyjne funkcjonowanie projektu Greensand – pierwszego w Unii Europejskiej pełnoskalowego cmentarzyska dla dwutlenku węgla. Gaz, z którym walkę uczyniono nową świecką religią Zachodu, ma być skraplany i pompowany blisko dwa kilometry pod morskie dno. Co tak naprawdę kryje się za tą operacją, kto na tym zarobi i czy ten technologiczny eksperyment nie obróci się przeciwko nam?
Gospodarka

Zmierzch reklam piwa w polskim sporcie? Wielka szansa dla zupełnie nowych branż

opublikowano:
Szklanki wypełnione piwem ustawione na stoliku
(fot. ilustracyjna/ pixabay)
Szykuje się prawdziwe trzęsienie ziemi w przepisach dotyczących marketingu? Polacy w zdecydowanej większości popierają zakaz reklamy piwa, a projekt zmian w ustawie ma trafić do Sejmu. Choć przedstawiciele browarów biją na alarm i przestrzegają przed dziurą budżetową w klubach, eksperci wskazują drugą stronę medalu: zniknięcie gigantów alkoholowych uwolni przestrzeń dla marek, które do tej pory nie miały szans na przebicie.