Gospodarka

Szokujący raport. Unia musi przegrać walkę o surowce krytyczne?

opublikowano:
Surowce krytyczne a zielona energia – badania środowiskowe przy farmie wiatrowej, ryzyko dla dostaw metali i minerałów niezbędnych UE.
(fot. Freepik)
Europejski Trybunał Obrachunkowy (ETO) w sprawozdaniu specjalnym 04/2026 ostrzega, że Unia Europejska ma poważne problemy z zabezpieczeniem dostaw surowców krytycznych niezbędnych do celów energetycznych i klimatycznych. Dokument wskazuje na zupełny brak efektów dywersyfikacji importu, bariery w produkcji wewnętrznej oraz słaby recykling.

Główne problemy w polityce surowcowej UE

Raport pokazuje wyraźnie, iż zapowiadana od dawna w ramach unijnej polityki, dywersyfikacja importu nie przynosi rezultatów. Większość surowców jak lit, nikiel, kobalt, miedź czy pierwiastki ziem rzadkich pochodzi z nielicznych krajów spoza UE, m.in. Chin, Turcji i Chile.

Europa wprowadza zieloną rewolucję, bazując na surowcach pochodzących spoza Starego Kontynentu, bo bariery regulacyjne i środowiskowe blokują rozwój wydobycia w Unii, co zwiększa zależność od dostaw zewnętrznych.

Jednocześnie recykling pozostaje na niskim poziomie, mimo że jest kluczowy dla obiegu zamkniętego.

Kluczowe wnioski kontrolerów

ETO ocenia, że wiele projektów finansowanych przez UE nie osiągnie celów w terminie z powodu opóźnień i braku koordynacji.

Z raportu wynika wprost, iż polityka oparta na Akcie o Surowcach Krytycznych (CRMA) z 2024 r. nie wystarcza, by zapewnić 26 minerałów potrzebnych do baterii, turbin wiatrowych i paneli słonecznych.

Co najciekawsze, uninijni decydenci mają tego świadomość, ale dalej nie zmieniają swojej polityki, uzależniając gospodarkę od pochodzących spoza UE surowców:

- Według najnowszego sprawozdania Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (04/2026), UE pozostaje silnie zależna od importu surowców krytycznych z Chin, które kontrolują 60% globalnej produkcji i aż 90% przetwarzania tych materiałów. Na przykład Chiny dostarczają 97% europejskiego zapotrzebowania na magnez (kluczowy dla elektrolizerów wodorowych), 98% metali ziem rzadkich, a także dominują w rafinacji litu (z Chile), kobaltu (z DRK) i niklu (z Indonezji). Turcja zapewnia 99% boru, a RPA 71% platyny, co podkreśla niestabilność łańcuchów dostaw mimo Aktu o krytycznych surowcach (CRMA) - czytamy w najnowszym raporcie Komisji Europejskiej. 

Keit Pentus-Rosimannus z ETO podkreśla:

- Bez surowców krytycznych nie będzie transformacji energetycznej, konkurencyjności ani autonomii strategicznej.

Jednocześnie, lista 34 surowców krytycznych obejmuje 26 kluczowych dla OZE i 17 strategicznych, z wysokim ryzykiem podaży. Choć UE dąży do redukcji emisji o 55% do 2030 r. i net-zero do 2050 r. - co wymaga milionów ton tych materiałów - to aktualna polityka Wspólnoty zupełnie nie gwarantuje realizacji tych celów.

Kontrolerzy z ETO podkreśla pilną potrzebę zmian, by uniknąć kryzysu w zielonej transformacji, ale ich hasła brzmią dziś jak głos wołającego na puszczy.

Raport ETO 04/2026

Zależność UE od surowców krytycznych

Chiny kontrolują 60% globalnej produkcji i 90% przetwarzania materiałów krytycznych

CHINY
97%
Magnez
Kluczowy dla elektrolizerów wodorowych
 
CHINY
98%
Metale ziem rzadkich
Niezbędne w elektronice i energetyce
 
TURCJA
99%
Bor
Turcja jako główny dostawca
 
RPA
71%
Platyna
RPA dominuje w dostawach
 

⚙️Chińska dominacja w rafinacji

Lit
z Chile
rafinowany w Chinach
Kobalt
z DRK
rafinowany w Chinach
Nikiel
z Indonezji
rafinowany w Chinach
⚠️
Niestabilność łańcuchów dostaw
Pomimo przyjęcia Aktu o krytycznych surowcach (CRMA), UE pozostaje silnie zależna od importu z krajów trzecich, co naraża europejski przemysł na ryzyko zakłóceń w dostawach.

Źródło: Europejski Trybunał Obrachunkowy 04/2026 • Komisja Europejska

źr. wPolsce24 za eca.europa.eu

Gospodarka

Senator Bierecki ostrzega: Polska traci kontrolę nad danymi. Firmy wystawione na talerzu

opublikowano:
Bierecki
– To prezent dla każdego, kto chce analizować rynek i przejmować przedsiębiorstwa. Polskie firmy będą wystawione jak na talerzu – alarmuje senator Grzegorz Bierecki, oceniając w programie „Na linii ognia” działanie Krajowego Systemu e-Faktur (KseF).
Gospodarka

Trwa walka o polskich przedsiębiorców. Senat odrzuca wniosek senatora PiS o wysłuchanie ministra w sprawie KSeF!

opublikowano:
Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska nie zgodziła się na wnioskowane przez senatora Grzegorza Biereckiego przesłuchanie ministra finansów w sprawie KSeF
Marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska nie zgodziła się na wnioskowane przez senatora Grzegorza Biereckiego przesłuchanie ministra finansów w sprawie KSeF (fot. Fratia)
Wśród polskich przedsiębiorców rośnie zaniepokojenie nowym Krajowym Systemem e-Faktur (KSeF), który od 1 lutego 2026 r. stał się obowiązkowym narzędziem do wystawiania i przesyłania faktur w całej Polsce, a wkrótce ma objąć też najmniejszych przedsiębiorców. Choć pytań o jego funkcjonowanie jest mnóstwo, marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska nie znalazła czasu, by odpowiedział na nie minister finansów na posiedzeniu izby, o co wnioskował senator Grzegorz Bierecki.
Gospodarka

Stało się to, co eksperci przewidywali od dawna. Coraz trudniej o pracę

opublikowano:
Kryzys na rynku pracy
Kryzys na rynku pracy (fot. wPolsce24)
Obecna sytuacja na polskim rynku pracy staje się coraz bardziej niepokojąca, na co wskazuje gwałtowny spadek liczby ofert zatrudnienia o blisko 10 procent w skali roku.
Gospodarka

Alarmujący sygnał z Kataru. Orlen stracił kontrolę nad kluczowymi dostawami?

opublikowano:
Katarczycy stawiają zarząd Orlenu w trudnej sytuacji.
(fot. PAP/EPA/HANNIBAL HANSCHKE)
Polska energetyka stanęła przed nagłą próbą ognia. Podczas gdy oczy świata zwrócone są na eskalację konfliktu między USA, Izraelem a Iranem, na polskim podwórku wybuchł nieoczekiwany kryzys. Katarski gigant QatarEnergy ma problemy z dostawami, które tłumaczy „siłą wyższą”, a do mediów wyciekły nieoficjalne informacje o odwołaniu transportów LNG dla Orlenu. Czy nowy zarząd koncernu przespał moment krytyczny?
Gospodarka

Czarnek pokazuje, jakim chce być premierem. Jest projekt ustawy, który ma obniżyć ceny beznzyny!

opublikowano:
Przemysław Czarnek chce obniżenia VAT na benzynę
Przemysław Czarnek chce obniżenia VAT na benzynę (fot. wPolsce24)
Podczas porannej konferencji na jednej ze stacji paliw, były minister edukacji Przemysław Czarnek ostro skrytykował obecną władzę za bierność wobec rosnących cen i braku poczucia bezpieczeństwa Polaków. Złożył również konkretną propozycję: czasowe obniżenie podatku VAT i akcyzy na paliwa.
Gospodarka

Kierowcy odczują to w portfelach. Czeka nas drastyczna podwyżka cen paliw

opublikowano:
Ekspert prognozuje znaczącą podwyżkę cen paliw, zwłaszcza oleju napędowego
(fot. ilustracyjna Pixabay)
Polskie rafinerie opublikują jutro nowe cenniki. Portal Money.pl ostrzega, że najprawdopodobniej czeka nas drastyczna podwyżka cen.