Świat

Koniec Zełenskiego? Fedorov miażdży prezydenta w sondażach i idzie po władzę

opublikowano:
Demonstranci podczas zgromadzenia na Ukrainie. Fala protestów po odejściu Mykhailo Fedorova z rządu zwiększyła presję społeczną na administrację Wołodymyra Zełenskiego i wywołała debatę o przyszłości ukraińskiej demokracji w warunkach wojny
Uczestnicy demonstracji na Ukrainie. Protesty po dymisji Mykhailo Fedorova stały się symbolem rosnącego napięcia wokół reform, korupcji i przyszłości politycznej kraju w czasie wojny (fot. PAP/EPA)
Zwolniony minister obrony Mykhailo Fedorov wzywa do wyborów w czasie wojny. Jego brutalna krytyka korupcji i systemowych patologii w administracji Zełenskiego to najpoważniejsze wyzwanie dla prezydenta od początku inwazji. Zaledwie 35-letni były minister obrony Ukrainy, którego Zełenski zdymisjonował w połowie lipca po zaledwie sześciu miesiącach urzędowania, stał się najgroźniejszym politycznym przeciwnikiem obecnego prezydenta.

W opublikowanym we wtorek na YouTube dziewięciominutowym nagraniu Fedorov wezwał do przeprowadzenia wyborów prezydenckich w czasie wojny, rzucając prezydentowi rękawicę i oskarżając jego administrację o „systemowy kryzys zarządzania”.

„Demokracja nie może być zakładnikiem Rosji” powiedział Fedorov, dodając, że Ukraina walczy właśnie po to, by pozostać wolnym europejskim państwem. Postulował znalezienie „legalnego, bezpiecznego i realistycznego mechanizmu”, który pozwoliłby na przywrócenie pełnego procesu demokratycznego nawet w warunkach długotrwałej wojny.

Korupcja, która zabija na froncie

Fedorov nie przebierał w słowach, opisując patologie, które trawią ukraińskie państwo. Ostrzegł, że korupcja w ministerstwie obrony „szkodzi wysiłkowi wojennemu” i pozbawia armię niezbędnego sprzętu. Jak mówił, chodzi o drony, które nie zostały kupione, amunicję, która nie trafiła na front, oraz technologię, która mogła trafić do produkcji, ale nie trafiła. To nie są już czasy pokoju, gdy kradzież z budżetu państwa oznaczała po prostu mniej pieniędzy dla szpitali i szkół. Dziś – jak podkreślił Fedorov – ma to „zupełnie inne znaczenie” – kosztuje życie żołnierzy i przedłuża wojnę.

Swoją dymisję Fedorov wiąże właśnie z próbami oczyszczenia systemu z korupcji w zamówieniach publicznych. Jego zdaniem reformy były blokowane, a na stanowiska awansowali lojaliści, a nie specjaliści. Stwierdził wprost, że „stary system żyje według własnych zasad. Chroni siebie. Boi się zmian”. Dodał, że „szczególnie niebezpieczne jest, gdy w społeczeństwie rodzi się przekonanie, że głównym kryterium nominacji nie jest profesjonalizm, wyniki czy zdolność do zmiany kraju, ale osobista lojalność wobec systemu”.

Tysiące na ulicach. Protesty, których Zełenski nie może zignorować

Dymisja Fedorova wywołała falę protestów, jakich Kijów nie widział od lat. Przez ponad miesiąc demonstrantów gromadzą się na placu Iwana Franki przed gabinetem Zełenskiego, skandując nazwisko Fedorova. W niedzielę 2 tysiące osób przemaszerowało główną ulicą Kijowa – Chreszczatykiem – z transparentami popierającymi odwołanego ministra. W środę rano około 100 protestujących zebrało się pod Radą Najwyższą, skandując: „przywróćcie Fedorova na stanowisko ministra obrony” i „mamy dość, chcemy dialogu”.

Mimo nacisków Zełenski odmówił przywrócenia Fedorova. Zaproponował mu inne stanowiska – m.in. wicepremiera ds. innowacji wojskowych – ale Fedorov jasno dał do zrozumienia, że wróci tylko jako minister obrony. W środę parlament zatwierdził na to stanowisko Jewhena Chmarę. To ostatecznie przypieczętowało polityczny rozdział – Fedorov został trwale wykluczony z rządu.

Kto stoi za „starym systemem”?

W swoim wideo Fedorov pokazał zdjęcie Andrija Jermaka, byłego szefa sztabu Zełenskiego, który zrezygnował w zeszłym roku w związku z aferą korupcyjną. To wymowny gest – wskazanie palcem na najbliższe otoczenie prezydenta jako źródło patologii.

Tymczasem w środę, niemal równocześnie z wystąpieniem Fedorova, ukraińskie służby antykorupcyjne przeprowadziły głośną operację. Przeszukano biura zastępczyni szefa kancelarii prezydenta, Iryny Mudrej, która jeszcze tego samego dnia została zwolniona, oraz posła Wadyma Stolarza. Zbieg okoliczności? A może desperacka próba odwrócenia uwagi opinii publicznej od politycznego trzęsienia ziemi, jakim jest wezwanie Fedorova do wyborów?

Czy to początek końca ery Zełenskiego?

Reakcja otoczenia prezydenta była przewidywalna. Anonimowe źródło w administracji skomentowało pomysł wyborów w czasie wojny jako „wysoce dziwaczny” i świadczący o „całkowitym braku realizmu”.

Jednak Fedorov trafił w czuły punkt. Młodsze pokolenie Ukraińców jest szczególnie rozczarowane, że establishment wojskowy faworyzowano kosztem „świeżego, cyfrowego innowatora”. Jego charyzma i skuteczność w walce z korupcją oraz wdrażaniu nowych technologii na polu walki zjednały mu sympatię społeczeństwa. Jego dymisja – jak się powszechnie spekuluje – wynikała z napięć z ówczesnym dowódcą sił zbrojnych, generałem Syrskim. W ciągu kilku dni Syrski również stracił stanowisko, co tylko podsyciło protesty.

W ciągu zaledwie miesiąca Fedorov przeszedł od deklaracji, że wróci tylko na swoje stare stanowisko, do wezwania do szeroko zakrojonej reformy i politycznej zmiany. Nie ogłosił jeszcze własnych planów politycznych, ale jego słowa – „władza ostatecznie należy do ludu” – brzmią jak zapowiedź czegoś znacznie większego.

źr. wPolsce24 za The Guardian/ BBC News

 

Świat

Putin płaci krwią za wojnę! Wstrząsające dane z Rosji

opublikowano:
Dramatyczny bilans wojny Putina
Dramatyczny bilans wojny Putina
W 2025 r. wojna przeciwko Ukrainie była główną przyczyną śmierci mężczyzn w wieku 18–39 lat w niemal wszystkich rosyjskich regionach – wynika z poufnych danych urzędu statystycznego Rosstat, na które powołuje się niezależny portal The Moscow Times.
Świat

Świat docenił polskich policjantów. Bohaterowie z Krakowa nagrodzeni w Dubaju

opublikowano:
Ceremonia Wręczenia Nagrody
Zostali postrzeleni, a mimo to zatrzymali zamachowca. Świat docenił polskich policjantów (fot. X/worldpolicesummit)
Polscy policjanci Jakub Kulik i Artur Morański zostali uhonorowani Medalem Czujności Policyjnej podczas Światowego Szczytu Policyjnego w Dubaju. Wyróżnienie przyznano za ich bohaterską postawę podczas strzelaniny na Rynku Głównym w Krakowie 7 listopada, gdzie mimo ciężkich ran postrzałowych w zaledwie 123 sekundy unieszkodliwili uzbrojonego napastnika.
Świat

Tajne dokumenty Deutsche Banku. Tak Niemcy chronili oligarchów i interesów z Kremlem

opublikowano:
Tajemnicze dokumenty Deutsche Banku na tle siedziby banku i czerwono podświetlonego Kremla. Na pierwszym planie fotografia Władimira Putina otoczona czerwonymi oznaczeniami śledczymi oraz dokumenty symbolizujące powiązania niemieckiego banku z rosyjskimi oligarchami i interesami Kremla.
„Działali poza prawem i porządkiem”. Gigantyczny wyciek z Deutsche Banku ujawnia kulisy współpracy z Gazpromem i Kremlem (fot. db.com/graf. AI)
Ponad 15 milionów poufnych dokumentów przekazanych przez dwóch sygnalistów obnaża systemowe patologie w Deutsche Banku oraz kulisy jego wieloletnich interesów z rosyjskimi oligarchami i państwowymi gigantami. Międzynarodowe śledztwo ponad 200 dziennikarzy pokazuje, że prezes Christian Sewing publicznie obiecywał reformy, a za kulisami naciskał na rozwijanie ryzykownego biznesu w Rosji, lekceważąc wewnętrzne alarmy i ukrywając problemy przed akcjonariuszami.
Świat

Twardy ruch Londynu wobec Izraela. Czarna lista firm i ostre ostrzeżenie szefa MSZ

opublikowano:
Israeli troops take position during a military raid in Nablus, West Bank, 17 November 2026. According to the Wafa news agency, Israeli troops raided the city, searched homes and shops on Jaffa Street and near the courthouse, and fired tear gas canisters on Faisal Street before withdrawing. EPA/ALAA BADARNEH Dostawca: PAP/EPA.
Wielka Brytania nakłada sankcje na izraelskie firmy. W tle rozbudowa osiedli na Zachodnim Brzegu (fot. PAP/EPA)
Wielka Brytania nałożyła sankcje na osiem firm budowlanych i deweloperskich zaangażowanych w rozbudowę osiedli na okupowanym Zachodnim Brzegu oraz na organizację blokującą pomoc humanitarną dla Strefy Gazy. Brytyjski minister spraw zagranicznych Ed Miliband ostrzegł przed realizacją spornego projektu E1, który grozi trwałym podziałem terytoriów palestyńskich.
Świat

Czy to koniec celibatu księży? Zaskakujące słowa papieża

opublikowano:
Papież Leon XIV
(fot. PAP/EPA/DANIEL DAL ZENNARO)
Kwestia bezżeństwa duchownych ponownie wraca do centrum kościelnej debaty. Choć papież Leon XIV tonuje nastroje i ucina spekulacje o rychłych reformach, jego wypowiedź bez wątpienia nie uspokoiła konserwatywnej części wiernych. Dla wielu środowisk przywiązanych do łacińskiego porządku to sygnał, że presja modernizacyjnych nurtów zaczyna przenikać na najwyższe szczeble hierarchii.
Świat

Skuteczny atak Ukrainy! Putin w popłochu, zwołał pilną naradę

opublikowano:
mid-epa13384900 (1)
Władimir Putin/Fot. PAP/EPA/KRISTINA SOLOVYOVA /SPUTNIK/KREMLIN POOL MANDATORY CREDIT
Podczas nocnego ataku na Most Kerczeński, prowadzący z okupowanego przez Rosję Krymu do Kraju Krasnodarskiego, ukraińskie wojsko użyło pocisku manewrującego FP-5 Flamingo; rakieta trafiła w torowisko mostu – poinformował we wtorek portal Oboronka, specjalistyczny serwis portalu Ukrainska Prawda.