Polska

Nowe przepisy w Kodeksie Etyki Lekarskiej: wstęp do eutanazji w Polsce czy sensowna zmiana?

opublikowano:
me 797
(Fot. Fratria)
Z dniem 1 stycznia 2025 roku w Kodeksie Etyki Lekarskiej pojawił się nowy zapis dotyczący tzw. terapii daremnej, który wzbudza kontrowersje wśród lekarzy, prawników i etyków.

Zgodnie z nowymi wytycznymi, lekarzom nie wolno kontynuować terapii, która nie ma szans na wyleczenie pacjenta i tylko przedłuża jego cierpienie. Zapis brzmi: "Lekarzowi nie wolno stosować terapii daremnej. Decyzja o uznaniu terapii jako daremnej należy do zespołu leczącego i powinna w miarę możliwości uwzględniać wolę pacjenta". Wprowadzenie tego przepisu rodzi poważne pytania o przyszłość medycyny, granice etyki lekarskiej oraz możliwe konsekwencje prawne.

Argumenty przeciwników zmian

Krytycy nowych przepisów, w tym Katarzyna Gęsiak z Ordo Iuris, wyrażają obawy, że wprowadzenie zakazu stosowania terapii uznanej za daremną może stanowić krok w stronę eutanazji. Gęsiak zwraca uwagę, że decyzja o zaprzestaniu leczenia, nawet jeśli pacjent nie jest w stanie wyrazić swojej woli, może zostać podjęta przez lekarzy w sposób, który nie uwzględnia etycznych norm. Istnieje również ryzyko, że rodziny pacjentów, które chciałyby kontynuować leczenie, mogą zostać pozbawione tej możliwości, gdy zespół leczący uzna terapię za bezcelową.

Z kolei zdecydowany przeciwnik tzw. terapii daremnej anestezjolog prof. Andrzej Szczeklik przyznaje, że takie decyzje wymagają wyjątkowej ostrożności. Specjalista jest jednym z głównych autorów stanowiska opracowanego przez Grupę Roboczą Towarzystwa Internistów Polskich ds. Terapii Daremnej na Oddziałach Internistycznych. Kieruje Ośrodkiem Intensywnej Terapii i Medycyny Okołozabiegowej Uniwersytetu Jagiellońskiego. - Wytyczne w medycynie końca życia to najtrudniejszy dokument, nad którym dotąd pracowałem. Walczymy o chorego, ale w pewnym momencie widzimy, że tej walki już nie wygramy - podkreślił. - Wtedy należy podjąć inne leczenie.  - Odchodząc od terapii daremnej wchodzimy na ścieżkę terapii paliatywnej, ukierunkowanej na komfort chorego. Ważna jest też rozmowa z pacjentem, jeśli jest ona możliwa, oraz - co bardzo ważne - z jego bliskimi.

Z kolei Jolanta Budzowska, specjalistka w zakresie prawa medycznego, podkreśla, że zapis w nowym Kodeksie Etyki Lekarskiej może stanowić ważną ochronę dla pacjentów w terminalnym stanie. Według niej, rodziny pacjentów często w obawie przed moralną odpowiedzialnością mogą naciskać na kontynuowanie terapii, mimo że wiedza medyczna i wola pacjenta wskazują na jej bezcelowość. Z tego powodu, decyzja o zakończeniu leczenia powinna należeć do lekarzy, którzy kierują się najlepszym interesem pacjenta.

Argumenty zwolenników zmian

Zwolennicy zmian, w tym Damian Patecki, anestezjolog, podkreślają, że celem wprowadzenia nowego przepisu jest przede wszystkim ochrona godności pacjenta. Patecki zauważa, że decyzje o zakończeniu leczenia w przypadku pacjentów terminalnych są często bardzo trudne, ale mogą być konieczne, aby uniknąć przedłużania cierpienia. Jego zdaniem, zaprzestanie terapii daremnej nie oznacza porzucenia pacjenta, ale skoncentrowanie się na łagodzeniu bólu i zapewnieniu komfortu w ostatnich chwilach życia.

Patecki zaznacza również, że zaprzestanie terapii daremnej nie ma nic wspólnego z eutanazją. Podkreśla, że w takich sytuacjach lekarze wciąż mają obowiązek dbać o komfort pacjenta, a decyzja o zaprzestaniu leczenia wynika z oceny sensowności dalszej interwencji medycznej. "To nie jest porażka, ale konieczność", mówi Patecki, dodając, że współczesna medycyna daje możliwość podtrzymywania funkcji życiowych pacjentów przez długi czas, ale w niektórych przypadkach przedłużanie terapii może tylko pogarszać ich stan.

Etyczne dylematy

Zgodnie z opiniami specjalistów, decyzje dotyczące zaprzestania terapii daremnej są zawsze obarczone dużym ryzykiem etycznym. W szczególności, gdy pacjent nie jest w stanie wyrazić swojej woli, lekarze muszą działać w najlepszym interesie chorego. Patecki zwraca uwagę, że choć każda decyzja jest trudna, to w długotrwałych i terminalnych przypadkach, kiedy dalsza terapia nie przynosi już korzyści, zaprzestanie leczenia może być krokiem w stronę szacunku dla godności pacjenta.

Nowe przepisy w Kodeksie Etyki Lekarskiej stanowią próbę uporządkowania kwestii terapii daremnej, ale wywołują poważne kontrowersje. Krytycy obawiają się, że mogą one prowadzić do nadużyć i stanowić krok w stronę legalizacji eutanazji. Z kolei zwolennicy podkreślają, że celem zmiany jest ochrona godności pacjenta i zapobieganie przedłużaniu cierpienia w terminalnych stadiach choroby. Dyskusja na temat tych przepisów będzie z pewnością trwała, a wyważenie etycznych, medycznych i prawnych aspektów tej zmiany pozostaje wyzwaniem dla lekarzy i prawodawców.

Najważniejszym pytaniem wydaje się to, czy szlachetne założenia twórców nowych przepisów skonfrontowane z rzeczywistością szpitalną nie zostaną w jakikolwiek sposób wypaczone. Czy na pewno w każdym przypadku będzie czas i wola, by podjęcie decyzji o porzuceniu terapii poprzedził proces dogłębnej analizy każdego przypadku. 

źr. wPolsce24 za Interia.pl/rynekzdrowia.pl

Polska

Ważna decyzja Karola Nawrockiego. Podpisał ustawę o asystencji osobistej

opublikowano:
nawrocki_fratria.webp
Prezydent Karol Nawrocki (fot. Fratria)
Koniec z tymczasowymi programami – asystencja osobista stanie się rozwiązaniem systemowym. Zgodnie z ustawą podpisaną przez prezydenta Karola Nawrockiego, potrzebujący zyskają stałe wsparcie w codziennych obowiązkach, w tym w drodze do pracy, szkoły czy lekarza.
Polska

Nowe fakty ws. zamachowca z Krakowa. Zgłosiła się osoba, która chce odebrać ciało

opublikowano:
Kraków, 14.11.2026. Znicze pozostawione przez mieszkańców na Rynku Głównym w Krakowie, 14 bm. W Bazylice Mariackiej rozpoczął się koncert organowy poświęcony pamięci sześciu ofiar tragedii na Rynku. Zaplanowane tydzień po dramatycznych wydarzeniach wydarzenie inauguruje XXI Dni Muzyki Sakralnej im. św. Jana Pawła II. (jm) PAP/Art Service
Znicze pozostawione przez mieszkańców na Rynku Głównym w Krakowie (fot. PAP/Art Service)
Szybki zwrot w procedurze dotyczącej pochówku Michała Oksińskiego. Ciało 24-latka, który dokonał zamachu w Krakowie, ma zostać odebrane przez jego babcię. Informacja ta zmienia bieg formalności prowadzonych przez krakowski magistrat.
Polska

Odszedł niezłomny bohater "Solidarności". Nie żyje Henryk Jagielski

opublikowano:
Henryk Jagielski odszedł w sobotę 14 listopada br. w wieku 94 lat.
Henryk Jagielski odszedł w sobotę 14 listopada br. w wieku 94 lat. (fot. Solidarność/shutterstock)
W wieku 94 lat zmarł Henryk Jagielski – zasłużony stoczniowiec, współorganizator strajków w Grudniu 1970 oraz Sierpniu 1980 roku, a także wieloletni działacz emigracyjny. Jak informuje portal wPolityce.pl, wiadomość o jego śmierci przekazała rodzina, a poruszające pożegnanie zamieścił w mediach społecznościowych prof. Sławomir Cenckiewicz.
Polska

Starcie Boguckiego z dziennikarką TVN. Skandaliczne zachowanie wobec ministra

opublikowano:
Zbigniew Bogucki w starciu z dziennikarką
Zbigniew Bogucki w starciu z dziennikarką TVN (fot. wPolsce24)
Ostra wymiana zdań między szefem Kancelarii Prezydenta RP a dziennikarką TVN w Sejmie dotyczyła nieobecności przedstawicieli rządu oraz klubów koalicyjnych podczas rozmów w Pałacu Prezydenckim.
Polska

Niemieccy politycy uderzają w polskie rodziny. Chcą drastycznych cięć w zasiłkach dla dzieci

opublikowano:
Kobiety z wózkami w parku.
(fot. Fratria / Andrzej Wiktor)
Ponad 112 tysięcy polskich rodziców legalnie pracujących za Odrą może stracić część wsparcia na swoje dzieci. W niemieckiej debacie publicznej kolejny raz narasta presja na ograniczenie wypłat zasiłku Kindergeld dla małoletnich mieszkających poza granicami Niemiec. Za Odrą padają mocne słowa o „eksporcie zasiłków”, a politycy chadecji (CDU/CSU) oraz prawicowej opozycji domagają się drastycznej rewizji dotychczasowych zasad.
Polska

Porażające wideo z zamachu w Krakowie. Zamachowiec nie miał litości, strzały tuż obok bezbronnego dziecka

opublikowano:
Sceny z zamachu na rynku
Zamach na rynku w Krakowie (fot. screeny za X)
Najnowsze nagranie z monitoringu miejskiego z tragicznego zamachu w Krakowie odsłania bezwzględność napastnika. W sieci pojawił się zapis wideo, na którym zarejestrowano moment ostrzału w bezpośredniej bliskości kilkuletniej dziewczynki. Te kadry ujawniają skalę bezwzględności sprawcy.