Kolejne weto prezydenta. Jakiej ustawy nie podpisze Karol Nawrocki i dlaczego?

Decyzję ogłosił rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz, który podkreślił, że została ona podjęta przede wszystkim z troski o bezpieczeństwo obywateli oraz skuteczność państwa w walce z najpoważniejszą przestępczością.

Prezydent: prawo musi być jasne i skuteczne

Jak wskazano w komunikacie, choć w nowelizacji znajdowały się rozwiązania oceniane pozytywnie, nie mogło to przesądzić o jej podpisaniu. 

– Państwo musi gwarantować rzetelny proces, ale także chronić obywateli przed przestępczością. By było to możliwe, prawo karne musi być jasne oraz precyzyjne – podkreślił rzecznik prezydenta.

Według Kancelarii Prezydenta część przepisów mogła utrudnić prowadzenie postępowań karnych, co w praktyce działałoby na niekorzyść obywateli oraz organów ścigania. 

Krytyka ze strony prawników

Wątpliwości wobec nowelizacji nie ograniczały się wyłącznie do Pałacu Prezydenckiego. Zastrzeżenia zgłaszały również środowiska prawnicze. Uwagi wobec projektu przedstawiały organizacje reprezentujące adwokatów oraz instytucje związane z wymiarem sprawiedliwości. Przykładowo Naczelna Rada Adwokacka wskazywała w swoich opiniach na potrzebę zapewnienia rzeczywistej równości stron w procesie karnym oraz na ryzyko naruszenia standardów rzetelnego procesu. Również środowisko prokuratorskie zgłaszało poważne obawy dotyczące nowych regulacji i ich praktycznego funkcjonowania. Wskazywano m.in., że część proponowanych zmian może prowadzić do komplikacji proceduralnych oraz wydłużenia postępowań karnych.

Obawa przed „chaosem proceduralnym”

W komunikacie Kancelarii Prezydenta podkreślono, że część prokuratorów ostrzegała przed ryzykiem powstania „chaosu proceduralnego”, który mógłby utrudnić skuteczne prowadzenie śledztw i procesów karnych. Właśnie te argumenty miały odegrać istotną rolę w decyzji prezydenta. Jak zaznaczył rzecznik głowy państwa, przyjęcie pojedynczych korzystnych rozwiązań nie jest wystarczającym powodem, aby podpisywać ustawę zawierającą także przepisy budzące poważne wątpliwości. 

Głos ekspertów ważniejszy niż polityczny spór

Decyzja prezydenta wpisuje się w szerszą debatę o kierunku zmian w polskiej procedurze karnej. Nowelizacja była jedną z większych modyfikacji przepisów regulujących prowadzenie postępowań karnych w ostatnich latach. Weto oznacza, że ustawa wróci teraz do sejmu, który może spróbować je odrzucić większością kwalifikowaną. Na razie jednak prezydent zdecydował się – jak wskazuje jego kancelaria – wysłuchać głosów ekspertów i środowisk prawniczych, uznając, że w obecnym kształcie nowe przepisy mogłyby przynieść więcej problemów niż korzyści dla wymiaru sprawiedliwości i bezpieczeństwa obywateli.