Uroczystość Objawienia Pańskiego – jedno z najstarszych świąt

Pierwsze wzmianki o świętowaniu Epifanii na Wschodzie spotykamy u Klemensa Aleksandryjskiego (ok. 212 r.). Na Zachodzie natomiast wzmiankę o obchodach tej uroczystości znajdujemy w Galii ok. 361 r.

Epifania jest pierwszym historycznie świętem związanym z tajemnicą Wcielenia. Św. Augustyn nazywa je bliźniaczą uroczystością Narodzenia Pańskiego (geminata sollemnitas). Początkowo obchodzono dwa święta razem: święto Bożego Narodzenia i Objawienia się ludzkości Jezusa jako Zbawiciela. 

Kluczem do zrozumienia tego święta jest Ewangelia św. Mateusza (Mt 2, 1-12), w której znajdujemy wzmiankę o Magach (Mędrcach) ze Wschodu, przedstawicielach świata pogańskiego, którzy podążając za gwiazdą, przebyli drogę około tysiąca kilometrów, aby złożyć hołd Dzieciątku Jezus i ofiarować Mu dary w postaci złota, kadzidła i mirry.

Ewangelista nie podaje ich liczby. „Malowidła w katakumbach rzymskich z wieku II i III pokazują ich dwóch, czterech lub sześciu. U Syryjczyków i Ormian występuje ich nawet dwunastu. Jednak w tradycji Kościoła przeważa stanowczo liczba trzy ze względu na opis, że złożyli trzy dary. Tę liczbę spotykamy np. w mozaice w bazylice św. Apolinarego w Rawennie z wieku VI. Także Orygenes podaje tę liczbę jako pierwszy wśród pisarzy chrześcijańskich” – wyjaśnia Liturgia godzin (brewiarz).

Ich imiona: Kacper, Melchior i Baltazar pojawiają się w VIII wieku, ale nie są one niczym potwierdzone. Zgodnie z tradycją Kacper przedstawiany jest najczęściej jako ofiarujący mirrę Afrykańczyk, Melchior – dający złoto Europejczyk, Baltazar – król azjatycki przynoszący do żłóbka kadzidło.

Obrzęd poświęcenia kadzidła i kredy w czasie liturgii upowszechnił się na przełomie XV i XVI w. Kredą oznacza się drzwi na znak, że w tym mieszkaniu przyjęto prawdę o wcieleniu Syna Bożego. Litery K+M+B, oznaczają imiona mędrców: Kacpra, Melchiora i Baltazara. Zwykle dodaje się jeszcze aktualny rok.

W 1960 r. władze komunistyczne zniosły święto Trzech Króli jako święto państwowe i dzień wolny od pracy. Przywrócono je w roku 2011 r. uchwałą Sejmu RP. 

W wielu miejscowościach organizowane są tego dnia orszaki Trzech Króli – barwne pochody, w czasie których przedstawiane są sceny biblijne, a wierni dają wyraz wierze i przywiązaniu do chrześcijańskich wartości.

źr. wPolsce24 za niedziela.pl/PAP