Polska

Zagłada polskich uczelni. Kolejny sukces Tuska?

opublikowano:
student-5372393_1280
(fot. ilustracyjna Pixabay)
Polska nauka i szkolnictwo wyższe stoją dziś wobec poważnego kryzysu finansowego, którego skala może mieć długofalowe konsekwencje dla pozycji naszego kraju w Unii Europejskiej oraz dla całej gospodarki opartej na wiedzy. Rektorzy i eksperci alarmują, że brak adekwatnych nakładów ze strony państwa nie tylko blokuje rozwój badań naukowych, ale też ogranicza możliwości udziału polskich uczelni w kluczowych programach badawczych UE.

Profesor Piotr Stepnowski, rektor Uniwersytetu Gdańskiego, w wywiadzie dla Polskiej Agencji Prasowej podkreślił, że Polska musi znacząco zwiększyć wydatki na naukę do około 3 procent PKB, jeśli chce poprawić swoją pozycję w unijnych programach badawczych i konkurować z innymi krajami członkowskimi. Obecne nakłady są daleko poniżej tego poziomu i znacznie odbiegają od średnich w UE.

Eksperci i przedstawiciele środowiska naukowego wskazują, że realne finansowanie nauki w Polsce stoi w miejscu lub nawet maleje po uwzględnieniu inflacji, mimo nominalnego wzrostu środków budżetowych. Budżet przewidziany na 2026 rok to kilkadziesiąt miliardów złotych, jednak w relacji do PKB Polska nadal znajduje się poniżej średnich europejskich wydatków na badania i rozwój, co utrudnia rozwój innowacyjnych projektów, grantów i zatrzymanie młodych talentów w kraju.

Bez inwestycji – mniejsza konkurencyjność

Piotr Stepnowski ocenia, że bez większych nakładów Polska nie poprawi swojej pozycji w programach unijnych, takich jak Horyzont Europa czy inne inicjatywy finansujące badania i rozwój. To oznacza realne ryzyko, że polscy naukowcy i instytucje akademickie będą tracić szanse na środki, które stały się kluczowym elementem budżetów naukowych uczelni w Europie.

Debata na ten temat nie jest nowa. W środowisku akademickim rośnie presja, by priorytet budżetowy przesunąć w stronę nauki i szkolnictwa wyższego, zważywszy na ogromne różnice między wydatkami publicznymi w Polsce a innymi krajami Unii Europejskiej. Średnia unijna wydatków na badania i rozwój wynosi znacznie powyżej tego, co dziś oferuje budżet Donalda Tuska, co przekłada się na ograniczone możliwości rozwoju infrastruktury badawczej, ograniczenia w liczbie grantów oraz mniejszą atrakcyjność dla młodych naukowców.

Apel środowisk naukowych wobec polityki państwa

Sygnały o braku realnej polityki finansowania nauki nie ograniczają się do pojedynczych głosów. W zeszłym roku ponad 100 naukowców wystosowało list otwarty do władz państwowych, wzywając do rewizji projektu budżetu i zwiększenia nakładów na badania, w tym większego wsparcia dla Narodowego Centrum Nauki – instytucji kluczowej dla finansowania badań w Polsce. Według sygnatariuszy listu, projekt budżetu na 2026 rok przewiduje środki, które w relacji do PKB są najniższe w XXI wieku, co ich zdaniem poważnie osłabia fundamenty polityki naukowej kraju.

Te krytyczne głosy podkreślają, że finansowanie nauki na obecnym poziomie nie tylko obniża atrakcyjność polskich uczelni dla studentów i doktorantów, ale też ogranicza zdolność Polski do uczestnictwa w najbardziej prestiżowych międzynarodowych projektach badawczych oraz do generowania innowacji pozwalających na budowę konkurencyjnej gospodarki opartej na wiedzy.

Brak kompleksowego planu rządu

Pomimo wielokrotnych apeli i danych wskazujących, że wydatki publiczne na naukę w Polsce są znacząco niższe niż w wielu krajach UE, reakcja rządu i jego plan działania pozostają niewystarczające. Obietnice zwiększenia środków często nie przekładają się na realny wzrost finansowania adekwatny do potrzeb, a strategia rozwoju sektora nauki i szkolnictwa wyższego nie została przedstawiona w formie spójnego, długofalowego planu z konkretnymi krokami i harmonogramem.

Konsekwencje dla przyszłości Polski

Kryzys w finansowaniu szkolnictwa wyższego i badań naukowych to nie tylko problem uczelni i środowiska naukowego. To kwestia strategiczna dla bezpieczeństwa, innowacyjności i konkurencyjności kraju na arenie międzynarodowej. Brak inwestycji w naukę może oznaczać, że Polska będzie coraz bardziej zależna od technologii z zewnątrz, a młodzi naukowcy i przedsiębiorcy będą szukać lepszych warunków za granicą.

źr. wPolsce24 za PAP

 

Polska

Nowe fakty ws. zamachowca z Krakowa. Zgłosiła się osoba, która chce odebrać ciało

opublikowano:
Kraków, 14.11.2026. Znicze pozostawione przez mieszkańców na Rynku Głównym w Krakowie, 14 bm. W Bazylice Mariackiej rozpoczął się koncert organowy poświęcony pamięci sześciu ofiar tragedii na Rynku. Zaplanowane tydzień po dramatycznych wydarzeniach wydarzenie inauguruje XXI Dni Muzyki Sakralnej im. św. Jana Pawła II. (jm) PAP/Art Service
Znicze pozostawione przez mieszkańców na Rynku Głównym w Krakowie (fot. PAP/Art Service)
Szybki zwrot w procedurze dotyczącej pochówku Michała Oksińskiego. Ciało 24-latka, który dokonał zamachu w Krakowie, ma zostać odebrane przez jego babcię. Informacja ta zmienia bieg formalności prowadzonych przez krakowski magistrat.
Polska

Odszedł niezłomny bohater "Solidarności". Nie żyje Henryk Jagielski

opublikowano:
Henryk Jagielski odszedł w sobotę 14 listopada br. w wieku 94 lat.
Henryk Jagielski odszedł w sobotę 14 listopada br. w wieku 94 lat. (fot. Solidarność/shutterstock)
W wieku 94 lat zmarł Henryk Jagielski – zasłużony stoczniowiec, współorganizator strajków w Grudniu 1970 oraz Sierpniu 1980 roku, a także wieloletni działacz emigracyjny. Jak informuje portal wPolityce.pl, wiadomość o jego śmierci przekazała rodzina, a poruszające pożegnanie zamieścił w mediach społecznościowych prof. Sławomir Cenckiewicz.
Polska

Starcie Boguckiego z dziennikarką TVN. Skandaliczne zachowanie wobec ministra

opublikowano:
Zbigniew Bogucki w starciu z dziennikarką
Zbigniew Bogucki w starciu z dziennikarką TVN (fot. wPolsce24)
Ostra wymiana zdań między szefem Kancelarii Prezydenta RP a dziennikarką TVN w Sejmie dotyczyła nieobecności przedstawicieli rządu oraz klubów koalicyjnych podczas rozmów w Pałacu Prezydenckim.
Polska

Niemieccy politycy uderzają w polskie rodziny. Chcą drastycznych cięć w zasiłkach dla dzieci

opublikowano:
Kobiety z wózkami w parku.
(fot. Fratria / Andrzej Wiktor)
Ponad 112 tysięcy polskich rodziców legalnie pracujących za Odrą może stracić część wsparcia na swoje dzieci. W niemieckiej debacie publicznej kolejny raz narasta presja na ograniczenie wypłat zasiłku Kindergeld dla małoletnich mieszkających poza granicami Niemiec. Za Odrą padają mocne słowa o „eksporcie zasiłków”, a politycy chadecji (CDU/CSU) oraz prawicowej opozycji domagają się drastycznej rewizji dotychczasowych zasad.
Polska

Porażające wideo z zamachu w Krakowie. Zamachowiec nie miał litości, strzały tuż obok bezbronnego dziecka

opublikowano:
Sceny z zamachu na rynku
Zamach na rynku w Krakowie (fot. screeny za X)
Najnowsze nagranie z monitoringu miejskiego z tragicznego zamachu w Krakowie odsłania bezwzględność napastnika. W sieci pojawił się zapis wideo, na którym zarejestrowano moment ostrzału w bezpośredniej bliskości kilkuletniej dziewczynki. Te kadry ujawniają skalę bezwzględności sprawcy.
Polska

Deszcz meteorów rozbłyśnie nad Polską. O której godzinie warto wyjść z domu?

opublikowano:
Deszcze meteorów
(fot. ilustracyjna/ pexels)
Miłośników astronomii i nocnych obserwacji czeka wyjątkowe wydarzenie. Nad Polską rozbłyśnie deszcz Leonidów – uznawanych za najszybsze meteory w całym roku. Kulminacja tego widowiskowego roju nastąpi w nocy z 17 na 18 listopada, a sprzyjające warunki atmosferyczne i faza Księżyca mogą zapewnić doskonałą widoczność.