Państwo dopłaci im do składek ZUS i zagwarantuje leczenie. Rząd przyjął kontrowersyjną ustawę skierowaną do artystów
Specyfika pracy w kulturze – często projektowa, sezonowa i oparta na nieregularnych dochodach – sprawiała, że tysiące twórców pozostawało poza systemem ubezpieczeń. Nowa regulacja wprowadza system bezpieczeństwa socjalnego, który gwarantuje:
- Dostęp do publicznej opieki medycznej i refundowanych leków.
- Prawo do urlopu macierzyńskiego
- Świadczenia emerytalne oraz systematyczne gromadzenie składek na kontach w ZUS.
- Możliwość przekwalifikowania zawodowego dla osób kończących działalność artystyczną.
Czytaj także
Kto może liczyć na wsparcie? Warunki i progi dochodowe
System wsparcia jest skierowany do osób o najniższych dochodach, posiadających udokumentowany dorobek twórczy. Aby skorzystać z dopłat, należy uzyskać oficjalny status artysty. Średni dochód z trzech poprzednich lat podatkowych nie może przekraczać 125 proc. minimalnego wynagrodzenia w roku przyznania dopłaty. Państwo będzie dopłacać do składek ZUS (emerytalnych i zdrowotnych) do poziomu wynikającego z minimalnego wynagrodzenia.
Środki będą ewidencjonowane i przekazywane do ZUS automatycznie, a wsparcie będzie przysługiwać do czasu, aż artysta osiągnie próg dochodowy pozwalający na samodzielne opłacanie składek.
Nowa instytucja i finansowanie
W toku prac nad projektem zrezygnowano z tworzenia osobnego Instytutu Artysty Zawodowego. Zamiast tego powstanie Centrum Edukacji i Pracy Artystycznej (przekształcone z obecnego Centrum Edukacji Artystycznej), które zajmie się przyznawaniem statusu artysty.
Program będzie finansowany bezpośrednio z budżetu państwa. Szacuje się, że w 2027 roku – pierwszym pełnym roku funkcjonowania systemu – koszty wyniosą około 374,86 mln zł. Reforma ma objąć wsparciem kilkadziesiąt tysięcy osób pracujących w sektorze kultury.
Jak podkreśliła minister kultury Marta Cienkowska, wprowadzenie tych rozwiązań to „wypełnienie cywilizacyjnej powinności wobec twórców”, którzy współtworzą polską tożsamość.
- Przez specyfikę pracy projektowej, sezonowej i opartej na nieregularnych dochodach wiele osób pracujących w kulturze pozostawało dotąd poza systemem. Ta ustawa to zmienia. Artyści będą mogli korzystać z podstawowych praw społecznych: dostępu do lekarza, refundowanych leków czy urlopu macierzyńskiego – napisała na platformie X Ceinkowska.
źr. wPolsce24 za X/@MartaCienkowska
Czytaj także
